Bintangberichten – deel 2

Ons dagelijkse ochtendprogramma na het ontbijt in de Biersteeg bestaat uit een kopje koffie drinken buiten de poort. In de huurvilla waarin wij thans verblijven, is wèl een perculator aanwezig maar die koffie kan ons niet bekoren. Liever geen koffie dan smakeloze koffie, is mijn devies. Dat geldt des te meer sinds wij Nespresso-cups ontdekten. In onze eigen villa in Bali hebben we een Nespressomachine staan waarvoor we cups meebrengen. Toen wij in de afgelopen maanden door Maleisië reisden, troffen wij éénmaal een Nespresso-machine met cups aan in een Franse bistro op het eiland Langkawi. We dronken er dan ook een aantal keren een heerlijke cappuccino.

Hier drinken we versgemalen Illy-koffie bij café 'Akar' dat wordt gerund door de Britse Mar. Ik ken de plek in het centrum van Lovina al enkele jaren. Eerlijk eten. Het loopt inmiddels goed; de keuken waarin verse vegetarische maaltijden -met biologische producten- door haar meiden worden bereid, heeft de grootte van een postzegel. Zij vertelde ons desgevraagd dat de zaak beter loopt sinds ze over een heuse espressomachine en een melkschuimer beschikken. Inmiddels ontving zij officieel de (maximaal) haalbare vijf sterren van Tripadvisor. Ze vertelde ons dat ze het plakaat onlangs in een la vond. Het lokale personeel was niet op de hoogte van de betekenis van het predikaat. De sticker prijkt nu fier op de gevel. 

Na de koffie lopen we dan door de hoofdstraat terug. Vanwege de hitte en de hoge luchtvochtigheid raak ik snel doorweekt al stap ik rustig voort. Ik loop geconcentreerd over het trottoir: als je niet  oplet, stap je zo in een gat of op een wankele riooldeksel!
Langs de weg zijn vele hotels, restaurants, warungs en anderssoortige winkels te vinden. Aan de andere kant van de weg liggen hier en daar nog prachtige rijstvelden. Momenteel worden overal velden omgeploegd en nieuwe rijstplantjes gepoot. De arbeiders doen hun werk razendsnel. De ibissen kijken met grote ogen toe en pikken hier en daar een wormpje mee. Ik kijk graag naar de activiteiten op het veld.

Tijdens onze ochtendwandeling komen we regelmatig kennissen tegen met wie we een praatje maken. Dat vind ik het leukst aan terugkeren naar deze plek. Doorgaans weet men al dat we zijn gearriveerd. Noord-Bali is namelijk een kleine wereld… Ook hier worden we 'De Dames' genoemd. Men is verbaasd over ons verblijf dat veel korter is dan anders. We zijn er deze keer vooral om met een aantal belangrijke personen bij te praten, nieuwe dingen te onderzoeken en in gang te zetten en oude dingen uit het slop te halen. Je zou het een ‘werkvakantie’ kunnen noemen. We liggen op schema.

Die kleine wereld van Noord-Bali lijkt binnenkort aanzienlijk groter te worden. Er komt namelijk een tweede luchthaven. Het bestaande vliegveld van Denpasar, in het Zuiden, is al jarenlang ontoereikend om het groeiend aantal toeristen te ontvangen. Dat wordt thans uitgebreid. Al jarenlang wordt gesproken over de aanleg van een tweede luchthaven die in Buleleng, de noordelijke region van Bali, zou komen. De kogel lijkt nu door de kerk.

De gouverneur van Bali wil zoveel met ‘zijn’ eiland. Zijn grootse plannen lijken soms te groot voor deze kleine Hindoeprovincie van Indonesië. Tegelijkertijd wil hij de Balinese tradities in stand houden en de cultuur beschermen. In mei van dit jaar kiest Bali een nieuwe gouverneur. In de afgelopen periode las ik regelmatige kritische artikelen over de huidige gouverneur Made Mangku Pastika. Essentie van de kritiek: hij roept veel maar er komt weinig van de grond. De grootste politieke partij van Bali liet onlangs weten hem niet te zullen steunen bij de aanstaande verkiezing. Ik vraag mij dus in alle ernst af of hij zal worden herkozen. We zullen zien.

Kubutambahan is de plaats waar de tweede luchthaven naar verluidt zal komen. Vele mensen zijn van mening dat het positief nieuws is voor de ontwikkeling van de regio en dus ook voor villa-eigenaren in het Noorden van Bali.
Geluidsoverlast zullen we er naar verwachting niet van ondervinden. Het vliegveld zal verrijzen op circa 32 kilometer ten Westen van de plek waar onze eigen villa staat; dat is ongeveer gelijk aan de afstand tussen Den Haag en Schiphol.

Het is nog niet duidelijk welke partij de luchthaven gaat bouwen. Bali is daarvoor afhankelijk van buitenlandse investeerders. Ook een tolweg die het Zuiden met het Noorden van Bali moet verbinden, staat op de agenda van het eilandbestuur. Al die toekomstige passagiers moeten tenslotte cepat-cepat naar hun eindbestemming op het eiland worden vervoerd. Eén ding weet ik zeker: die vooruitgang zal ten koste gaan van die übergroene rijstvelden die zo karakteristiek zijn voor dit Bali...

Te lang en te kort

Al enige tijd wordt gesproken over de aanleg van een internationale luchthaven in het noorden van Bali. Een Indiase investeerder zou zich bij de Indonesische regering hebben gemeld. Buleleng, het regentschap van Bali waarin wij wonen, is de beoogde locatie. Bali’s huidige gouverneur drs I Made Pastika (voormalig commissaris-generaal van politie), die in 2013 wenst te worden herkozen, is fervent voorstander van de ontwikkeling van het noorden van 'zijn' godeneiland. Niet alleen omdat hij er vandaan komt maar ook omdat het zuiden van Bali volslibt en hoognodig moet worden ontzien.

Een enkele buur rekende zich direct rijk: als dat vliegveld er komt, zal de grondprijs naar verwachting snel stijgen en daarmee stijgt de waarde van het onroerendgoed. Daartegen is weinig in te brengen maar het was niet mijn eerste conclusie.

De aanleg van het tweede vliegveld zal weinig om het lijf hebben: rol een flinke lap asfalt uit, zet er een terminal plus een verkeerstoren op en klaar is Ketut! Om de duurzame ontwikkeling van dat deel van Bali te garanderen, moet er een goede weg komen die het zuiden met het noorden verbindt. Je hebt niets aan een tweede luchthaven als reizigers niet snel en veilig naar hun eindbestemming kunnen worden vervoerd. Oorspronkelijk zou het project in 2011 klaar moeten zijn; nu wordt gesproken over 2014.

Naar verluid behelst de ondertekende MoU met de Indiase regering tevens de aanleg van een snelweg. De Balinese autoriteiten zijn van mening dat die weg moet komen tussen Denpasar en Seririt, midden door het eiland. Als wij naar het zuiden reizen, nemen wij de bestaande weg over Seririt (via Munduk) regelmatig. Het is een glooiende, smalle weg met flinke stijgingspercentages en enkele zeer scherpe haarspeldbochten maar dat maakt de route werkelijk prachtig. Je ziet het allermooiste van het groene hart van Bali. Momenteel kunnen twee bussen elkaar daar niet zonder gevaar passeren. Ik vrees dat vele families die langs die weg wonen, voor dit project zullen moeten wijken. Dat is ernstig en nauwelijks duurzaam te noemen. De gouverneur stelde onlangs dat het vliegveld er pas zal komen, nadat de weg er ligt. Een tolweg langs de westkust lijkt mij overigens het beste alternatief.

Indonesië heeft niet de naam grote infrastructurele projecten tot een goed einde te brengen. Dat lijkt president SBY niet te hinderen. Vorige week voegde hij 17 nieuwe projecten aan 'Indonesia's 2011-2025 Economic Development Expansion and Acceleration Master Plan' toe, ter waarde van $ 22 miljard (USD). De meeste lopende infrastructuurprojecten zijn echter nog niet opgeleverd of finaal mislukt...

Ken je de mop over het project van de pier van de internationale cruise terminal van Tanah Ampo (Oost-Bali)? Welnu, die viel te kort uit! In plaats van de beoogde 308 meter is de pier slechts 154 meter lang. Het geld was op. Daar het gemiddelde internationale cruiseschip een lengte van 200 meter heeft, kunnen vele schepen daar nog steeds niet aanmeren. Passagiers worden nu met pendelbootjes tussen wal en schip vervoerd. Men hoopt op nieuwe fondsen uit Jakarta om de verlenging af te ronden.

Intussen vindt kleinschalig onderhoud plaats aan het eigen Domein. Regen, harde wind en zilte lucht van het afgelopen natte seizoen lieten hun sporen na. Onze standpunt is sowieso dat als iets kapot is, het direct vakkundig moet worden gerepareerd. (Vliegveld of niet.) Als niet-verhuurvilla hebben wij de luxe van tijd. Het verhuren van een villa is hier dermate lucratief dat eigenaren soms maar een halve dag de tijd hebben om het noodzakelijke onderhoud te plegen en reparaties uit te voeren; ik doel op de doorgaans enkele uren tussen vertrekkende en arriverende gasten.

Elsa’s vader is een handige man die regelmatig een baan heeft in de bouw maar nu even niet. Daar hij Meester Metselaar is en bovendien secuur kan timmeren en schilderen, vroegen we hem enkele klusjes te doen. In de afgelopen dagen repareerde hij delen van het tuinpad, verfde de goot in een fraaie grijstint (waarop we afstudeerden, in samenwerking met de Chinese winkelier en zijn nieuwe verfmengmachine), metselde een bak rondom de watermeter, verving het houten trapje bij de bale bengong door een stenen opstap en maakte een degelijk nieuw hekje aan de zeewal. Tevens werd een tweede hemelbedconstructie gemaakt in de logeerkamer zodat ook daar een klamboe kan worden geïnstalleerd.

De lange schoolvakantie van Yudha staat voor de deur. Sinds we een Plouf!-pak voor hem kochten, wil hij dat we dwergwerpen in het zwembad?! Leg een Balinees kind van bijna 4 jaar maar eens uit dat het niet meer mag van de Verenigde Naties... Hij komt voortaan tweemaal per week op bezoek dus de directrices van het kinderspeelparadijs aan de Balizee gaan drukke weken tegemoet. Over precies een maand zal zijn vader Ketut vanuit Alaska naar Bali terugkeren. Niet per schip maar vliegend naar Denpasar. Hij meldde dat hij in gedachten al thuis is. Ik kijk ernaar uit hem weer te zien.